O'ZBEKISTON RESPUBLIKASI TOVARLAR EKSPORTI TARKIBINING IQTISODIY VA TEXNOLOGIK TASNIFLAGICHLAR ASOSIDA STATISTIK TAHLILI

##article.authors##

  • Norkulov Shavkat Shakarbayevich Falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi tadqiqotchisi, O'zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo'mitasining Kadrlar malakasini oshirish va statistik tadqiqotlar instituti, Toshkent, O'zbekiston

DOI:

https://doi.org/10.55439/INS/vol3_iss5/520

##article.subject##:

tashqi savdo statistikasi, eksport tarkibi, Keng qamrovli iqtisodiy toifalar (BEC), Lall texnologik klassifikatsiyasi, xom-ashyo eksporti, texnologik intensivlik, iqtisodiy diversifikatsiya.

##article.abstract##

Maqolada O'zbekiston Respublikasi tovarlar eksporti tarkibi ikki xalqaro tan olingan uslub Birlashgan Millatlar Tashkilotining Keng qamrovli iqtisodiy toifalari KQIT (BEC) va Oksford universiteti professori, S.Lall tomonidan ishlab chiqilgan texnologik intensivlik klassifikatsiyasi asosida tahlil qilingan. Tahlil natijalari eksport hajmining o'sishiga qaramay, uning tarkibiy sifatida tub o'zgarish yuz bermaganini ko'rsatadi. KQIT (BEC) tasnifi bo'yicha sanoat xom-ashyosi va yoqilg'i-moylash mahsulotlari birgalikda eksportning yarmidan ko'pini, Lall tasnifi bo'yicha esa birlamchi va resursga asoslangan mahsulotlar eksportning 50 foizdan ortig'ini tashkil etadi. Ikki metodologiyaning o'zaro mustaqil, ammo bir-birini to'ldiruvchi xulosalari mamlakat eksport siyosatida qayta ishlash sanoatini chuqurlashtirish zarurligini asoslaydi.

References

O'zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo'mitasi. Tashqi savdo statistikasi ma'lumotlari. URL: https://stat.uz/uz/rasmiy-statistika/foreign-trade

Э.Р. Ризванова. Статистический анализ товарной структурй внешней торговли России и стран Скандинавии. Оренбург ОГУ, 2012. - 198 с.2.

Н.Е.Григорук Статистические аспекты анализа динамики и структуры международной торговли: дис. ... канд. экон. наук – Москва: МГИМО, 2017. - 54 с.

United Nations Statistics Division. Broad Economic Categories (BEC), Revision 5. - New York: United Nations, 2020. - 57 p.

Lall, S. The Technological Structure and Performance of Developing Country Manufactured Exports, 1985–98 // Oxford Development Studies. - 2000. - Vol. 28, №3. - P. 337–369.

World Customs Organization (WCO). The Harmonized System: A Universal Language for International Trade. - Brussels: WCO, 2022.

ISO 37125:2024. Sustainable cities and communities – Environmental, social and governance (ESG) indicators for cities. Geneva: ISO, 2024.

Browder G., Ozment S., Rehberger Bescos I., Gartner T., Lange G.-M. Integrating Green and Gray: Creating Next Generation Infrastructure. Washington, DC: World Bank and World Resources Institute, 2019.

ISO 37123:2019. Sustainable cities and communities – Indicators for resilient cities. Geneva: ISO, 2019.

ISO 37151:2024. Smart community infrastructures – Principles and requirements for performance metrics. Geneva: ISO, 2024.

Downloads

##submissions.published##

2026-08-08

How to Cite

Norkulov Shavkat Shakarbayevich. (2026). O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI TOVARLAR EKSPORTI TARKIBINING IQTISODIY VA TEXNOLOGIK TASNIFLAGICHLAR ASOSIDA STATISTIK TAHLILI. Insurance Market of Uzbekistan, 3(5), 66–69. https://doi.org/10.55439/INS/vol3_iss5/520