TURIZM SUG‘URTASIDA RISKLARNI BOSHQARISHNI TAKOMILLASHTIRISH: TRCM MODELI VA PARAMETRIK SUG‘URTA ASOSIDA

##article.abstract##

So‘nggi yillarda xalqaro turizmning jadal rivojlanishi, iqlim o‘zgarishi, pandemiyalar, transport tizimidagi uzilishlar, kiberxavfsizlik tahdidlari hamda geosiyosiy beqarorlik turizm sohasidagi risklarning murakkablashuviga olib kelmoqda. An’anaviy turizm sug‘urtasi amaliyotida sug‘urta hodisasi sodir bo‘lgandan keyingina zarar qoplanishi sababli da’volarni ko‘rib chiqish muddati uzoq davom etadi hamda ma’muriy xarajatlar yuqori bo‘ladi. Mazkur maqolada turizm sug‘urtasida risklarni boshqarishni takomillashtirish maqsadida Turizm Risklarini Ko‘p Qatlamli Baholash Modeli (TRCM) hamda parametrik sug‘urta mexanizmlarining afzalliklari tahlil qilinadi. Taklif etilgan model turistik mahsulotning hayot sikli davomida tibbiy, transport, kiberxavfsizlik, iqlim va geosiyosiy risklarni kompleks baholash imkonini beradi. Parametrik sug‘urta esa oldindan belgilangan trigger hodisalari asosida avtomatik sug‘urta to‘lovlarini amalga oshirishga xizmat qiladi. Tadqiqotda iqtisodiy-statistik tahlil, tizimli yondashuv, qiyosiy tahlil va matematik modellashtirish usullaridan foydalanildi. Natijalar TRCM modeli va parametrik sug‘urtani integratsiyalash risklarni boshqarish samaradorligini oshirish, sug‘urta tariflarini aniqlashtirish hamda da’volarni ko‘rib chiqish muddatini sezilarli qisqartirish imkonini berishini ko‘rsatdi.