TIJORAT BANKLARI OʻRTASIDA RAQOBATNI DETERMINISTIK MODELLAR ASOSIDA BAHOLASH TAHLILI

Mualliflar

  • Sanjarbek Arslon oʻgʻli Yuldashev Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti, “Ekonometrika” kafedrasi mustaqil izlanuvchisi

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.23813981

Annotatsiya

Maqolada tijorat banklari oʻrtasidagi raqobat muhitini baholashda matematik va deterministik modellardan foydalanishning nazariy-uslubiy asoslari tadqiq etilgan. Banklar raqobatbardoshligini baholashda kredit va depozit operatsiyalari hamda bank kapitalining ahamiyati asoslab berilgan. «Oʻzmilliybank»ning 2016–2025 yillardagi maʼlumotlari asosida kredit portfeli, depozitlar va kapitalning oʻzaro dinamik bogʻliqligini ifodalovchi chiziqli deterministik model baholangan (R² = 0,90–0,98) va 2030 yilgacha shartli prognoz hisoblangan. Deterministik modellarni stoxastik va fazoviy ekonometrik modellar bilan uygʻunlashtirish banklar raqobatini kompleks baholash imkoniyatini kengaytirishi asoslangan.

Kalit soʻzlar

tijorat banki, banklararo raqobat, deterministik model, matematik modellashtirish, Diamond modeli, kredit, depozit, bank kapitali, dinamik prognoz, eng kichik kvadratlar usuli

Foydalanilgan adabiyotlar roʻyxati

Xabarov, V. I. (2000). Bankovskiy marketing. Uchebnoye posobiye. Moskva, 2000. S. 73–78. 73–78.

Selutin, V., Rudenko, M. Mathematical Model of Banking Firm as Tool for Analysis, Management and Learning. Research Institute of Mechanics and Applied Mathematics, Southern Federal University.

Modelling of Commercial Banks’ Capitals Competition Dynamics. International Journal of Early Childhood Special Education, 14(05), 4124–4132, 2022.

Cournot, A. A. (1838). Recherches sur les principes mathématiques de la théorie des richesses.

Bertrand, J. (1883). Théorie mathématique de la richesse sociale.

Monti, M. (1972). Deposit, Credit and Interest Rate Determination under Alternative Bank Objective Functions. In: Mathematical Methods in Investment and Finance.

Klein, M. A. (1971). A Theory of the Banking Firm. Journal of Money, Credit and Banking, 3(2), 205–218.

Diamond, D. W. (1984). Financial Intermediation and Delegated Monitoring. The Review of Economic Studies, 51(3), 393–414.

Diamond, D. W., Dybvig, P. H. (1983). Bank Runs, Deposit Insurance, and Liquidity. Journal of Political Economy, 91(3), 401–419.

Khartit, K. (2024). Diamond-Dybvig Model: Theory of Bank Runs. Investopedia.

Li, Y. (2015). The Spatial Econometric Analysis of China’s Banking Competition and Its Influential Factors. Sustainability, 7(12), 16771–16782.

Claessens, S., Laeven, L. (2004). What Drives Bank Competition? Some International Evidence. Journal of Money, Credit and Banking, 36(3), 563–583.

van Leuvensteijn, M., Bikker, J. A., van Rixtel, A., Kok Sørensen, C. (2007). A new approach to measuring competition in the loan markets of the euro area. ECB Working Paper Series No. 768. https://www.ecb.europa.eu/pub/pdf/scpwps/ecbwp768.pdf

Léon, F. (2014). Measuring competition in banking: A critical review of methods. CERDI Working Paper No. 2014.12.

Yuklab olishlar

Nashr etilgan

2026-10-30

Iqtibos keltirish

Yuldashev, S. A. oʻgʻli. (2026). TIJORAT BANKLARI OʻRTASIDA RAQOBATNI DETERMINISTIK MODELLAR ASOSIDA BAHOLASH TAHLILI. O’zbekiston sug’urta Bozori, 3(6), 390–392. https://doi.org/10.5281/zenodo.23813981

DOI

Sahifalar

390-392

Iqtibos

Google Scholarda ochish
Son 3 № 6 (2026): O‘zbekiston sug‘urta bozori (sentyabr–oktyabr)