SOLIQQA TORTISH VA IQTISODIY O‘SISH O‘RTASIDAGI BOG‘LIQLIK: NIGERIYA TAJRIBASI ASOSIDA

Mualliflar

  • Lola Shuxratillayevna Toshnazarova Samarqand iqtisodiyot va servis instituti “Soliqlar va soliqqa tortish” kafedrasi Phd dots.v.b.,
  • Shaxzod Behzod o‘g‘li Ruziyev Samarqand iqtisodiyot va servis instituti magistranti https://orcid.org/0009-0001-7437-1694

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.23417043

Annotatsiya

Maqolada soliqqa tortish va iqtisodiy o‘sish o‘rtasidagi bog‘liqlikni o‘rganish bo‘yicha xorijiy tajriba — Nigeriya iqtisodiyoti misolida 2010-2026-yillar uchun o‘tkazilgan ekonometrik tadqiqot natijalari — O‘zbekiston soliq siyosati kontekstida tahlil qilinadi. Nigeriya tajribasi tabiiy resurslar eksportiga tayanuvchi va soliq ma’muriyatchiligida muammolari mavjud rivojlanayotgan iqtisodiyot sifatida O‘zbekiston uchun qiyosiy namuna sifatida tanlangan. Manba tadqiqotda birlik ildiz (ADF), kointegratsiya, xatoliklarni tuzatish vektor modeli (VECM) hamda qoldiqlar diagnostikasi qo‘llangan. Natijalarga ko‘ra, soliq tushumlari va iqtisodiy o‘sish o‘rtasida uzoq muddatli bog‘liqlik mavjud, qisqa muddatli bog‘liqlik esa aniqlanmagan; neft foydasi solig‘i va korxonalar daromad solig‘i iqtisodiy o‘sish bilan ijobiy, bojxona va aksiz to‘lovlari esa salbiy bog‘langan; soliq komponentlarining birgalikdagi ta’siri statistik jihatdan ahamiyatsiz. Maqolada tadqiqotning barcha jadvallari va ko‘rsatkichlari o‘zgartirilmagan holda keltirilib, har biri O‘zbekiston soliq tizimini takomillashtirish nuqtai nazaridan izohlanadi.

Kalit soʻzlar

soliqqa tortish, iqtisodiy o‘sish, soliq ma’muriyatchiligi, kointegratsiya, xorijiy tajriba, Nigeriya, O‘zbekiston.

Foydalanilgan adabiyotlar roʻyxati

1. Akwe, J.A., 2014. Impact of non-oil tax revenue on economic growth: The Nigerian perspective. International Journal of Finance and Accounting, 3(5): 303-309.

2. Bilal, H., 2015. The role of value added tax (VAT) in the economic growth of Pakistan. Journal of Economics and Sustainable Development, 13(6): 174-184.

3. Cooper, G.S., 1994. The benefit theory of taxation. Available from http://heinonline.org/HOL/LandingPage?handle=hein.journals/austraxrum11&div=26&id=&page=.

4. Edame, G.E. and W.W. Okoi, 2014. The impact of taxation on investment and economic development in Nigeria. Academic Journal of Interdisciplinary Studies, 4(3): 209-218.

5. Islahi, A.A., 2006. Ibn Khaldun’s theory of taxation and its relevance today. Paper for Presentation to the Conference on Ibn Khaldun Organizing Institutions, Madrid, 3-5 November 2006.

6. Koehler, A.B. and E.S. Murphree, 1988. A comparison of the Akaike and Schwarz Criteria for selecting model order. Journal of the Royal Statistical Society, Series C (Applied Statistics), 37(2): 187-195.

7. Margareta, D. and H. Åsa, 2012. Taxation of income and economic growth: An empirical analysis of 25 rich OECD countries. Journal of Economic Development, 21(1): 93-118.

8. Ogbonna, G.N. and E. Appah, 2012. Impact of tax reforms and economic growth in Nigeria: A time series analysis. Current Research Journal of Social Sciences, 4(1): 62-68.

9. Onakoya, A.B. and O.I. Afintinni, 2016. Taxation and economic growth in Nigeria. Asian Journal of Economic Modelling, 4(4): 199-210. DOI: 10.18488/journal.8/2016.4.4/8.4.199.210.

10. Otu, H.B. and O.A. Theophilus, 2013. The effects of tax revenue on economic growth in Nigeria (1970–2011). International Journal of Humanities and Social Science, 6(2): 16-26.

11. Pigou, A.C., 1920. The economics of welfare. London: Macmillan.

12. Roshaiza, T., N. Loganathan and R.N. Sisira, 2011. The effect of economic growth on taxation revenue: The case of a newly industrialized country. International Review of Business Research Papers, 1(7): 319-329.

13. Saima, S., A. Tariq, F.R. Muhammad, A. Sofia and A. Amir, 2014. Taxation effects on economic activity in Pakistan. Journal of Finance and Economics, 6(2): 215-219.

14. Success, M.J., E.B. Success and M.S.K. Ifurueze, 2012. Impact of petroleum profit tax on economic development of Nigeria. British Journal of Economics, Finance and Management Sciences, 2(5): 60-71.

15. Taufik, A. and B. Imbarine, 2012. The impact and consequences of tax revenues components on economic indicators: Evidence from panel groups data. In: International Trade from Economic and Policy Perspective, pp. 99-116.

16. Ugwunta, O.D. and U.B. Ugwuanyi, 2015. Effect of distortionary and non-distortionary taxes on economic growth: Evidence from Sub-Saharan African countries. Journal of Accounting and Taxation, 6(7): 106-112.

17. Wagner, A., 1883. Finanzwissenschaft, Leipzig. Partly reprinted in Classics in the Theory of Public Finance, edited by R.A. Musgrave and A.T. Peacock (1958). London: Macmillan.

18. Ruziyev, Shaxzod, and Salim Togayev. "Soliqqa Tortishning Mohiyati va Uni Iqtisodiyotdagi Ahamiyati." YASHIL IQTISODIYOT VA TARAQQIYOT 2.4 (2024).

19. Murodovich, G. R. (2025). tax revenues and economic growth dynamics in Uzbekistan. american journal of multidisciplinary bulletin, 3(4), 151-162.

20. Ruziyev Sh., Toshnazarova, L. (2025). Optimal soliqqa tortish bo‘yicha tadqiqotlarning bibliometrik va ekonometrik tahlilining ahamiyati. Innovations in Science and Technologies ilmiy-elektron jurnali, №2, 240–249. ISSN: 3030-3451.

Yuklab olishlar

Nashr etilgan

2026-10-10

Iqtibos keltirish

Toshnazarova, L. S., & Ruziyev, S. B. o‘g‘li. (2026). SOLIQQA TORTISH VA IQTISODIY O‘SISH O‘RTASIDAGI BOG‘LIQLIK: NIGERIYA TAJRIBASI ASOSIDA. O’zbekiston sug’urta Bozori, 3(6), 248–252. https://doi.org/10.5281/zenodo.23417043

DOI

Sahifalar

248-252

Iqtibos

Google Scholarda ochish
Son 3 № 6 (2026): O‘zbekiston sug‘urta bozori (sentyabr–oktyabr)